Hutnictwo to dziedzina przemysłu, która zajmuje się wytapianiem metali oraz ich stopów z rud i koncentratów, a także półproduktów metalonośnych, powstałych z procesów metalurgicznych, złomu i recyklingu. Poza tym hutnictwo para się również ich obróbką plastyczną wskutek, której otrzymujemy półprodukty oraz gotowe wyroby hutnicze.

Wyroby hutnicze poddane obróbce

wyroby hutniczeWyroby hutnicze, to przede wszystkim asortyment wszystkich hut i zakładów metalurgicznych. Możemy pozyskać je za pomocą dwóch technik:

  • odlewania
  • obróbki plastycznej

Materiał przeznaczony na tego typu produkty hutnicze, dostarczane są w postaci sztab, kęsów, śruty czy lasek. Odlewanie jest technologią, która polega na zalewaniu ciekłym materiałem typu stopy metali, form o wcześniej przygotowanych kształtach. Aby otrzymać wyrób hutniczy o pożądanej strukturze i właściwościach, konieczne jest sterowanie procesem krzepnięcia bądź reakcja chemiczną tężenia odlewu. Innym sposobem wytwarzania, jest obróbka plastyczna, polega ona na wywarciu na stop lub metal, nacisku większego niż ich granica plastyczności. Celem takiego działania jest trwała zmiana kształtu oraz wymiarów obrabianego materiału. Dodatkowo zmienia ono strukturę, która powoduje także zmianę właściwości mechanicznych. Proces możemy prowadzić metodami gorącymi, półgorącymi bądź zimnymi, to jaką wybierzemy zależy od prędkości odkształcenia i temperatury rekrystalizacji materiału poddanego obróbce. Możemy wyróżnić kilka najbardziej popularnych metod:

  • walcowanie
  • kucie
  • wyciskanie
  • ciągnienie
  • tłoczenie

Wyroby hutnicze otrzymane za pomocą obróbki plastycznej, mają postać:

  • blach
  • taśm
  • prętów
  • drutów

Można również specjalizować się w produkcji różnego rodzaju profili hutniczych (rur, kształtowników, kątowników, teowników itp.)

Chromowanie i miedziowanie wyrobów hutniczych

element niklowanyGalwanizacja zajmuje się wytwarzaniem powłok na różnych materiałach. Najczęściej termin ten odnosi się do wykonywania trwałych, cienkich powłok metalicznych, poprzez osadzanie jednego metalu na innym. Proces ten ma na celu zwiększenie nie tylko odporności materiałów metalowych na korozję, czy działanie warunków atmosferycznych, ale także zwiększa estetykę wyrobów i półwyrobów hutniczych. Do najczęstszych zabiegów galwanizacji należą chromowanie, miedziowanie, a także niklowanie. Chromowanie polega na pokryciu przedmiotu metalowego powłoką chromu. Poza wzrostem właściwości wizualnych, poprawia ono także własności termiczne i odporność na zużycie. Proces prowadzi się w temperaturze od 900 do 1050oC w czasie trzech do dwunastu godzin. Zabieg pokrywania chromem, można prowadzić na różne sposoby: zanurzanie w kąpieli, nakładanie warstwy proszkowo lub gazowo. Natomiast drugim sposobem na przedłużenie żywotności wyrobów metalowych jest miedziowanie. Ponad to, dzięki niemu możemy polepszyć przewodnictwo cieplne i elektryczne miedziowanego materiału, a także stworzyć podkład pod inne metale stosowane do wytwarzania powłok. Mamy kilka metod prowadzenia procesu:

  • metoda natryskowa
  • kąpiel
  • metoda elektrolityczna

Innymi równie popularnymi zabiegami upiększania, a także poprawy odporności na korozję zabiegami jest niklowanie, cynowanie, a także srebrzenie.

Stal zbrojona – inna metoda ulepszania wyrobów hutniczych

stal zbrojeniowaInnym sposobem na polepszenie właściwości, a także zwiększenie wytrzymałości materiałów metalowych jest ich zbrojenie. Powszechnie rozwiązanie to stosowane jest w budownictwie. Stal zbrojeniowa, wykorzystywana jest praktycznie w konstrukcji niemalże każdego budynku. Ze względu na granicę plastyczności stali, dokonano klasyfikacji stali zbrojeniowych. Granicą plastyczności nazywamy naprężenie, po którego osiągnięciu występuje wyraźny wzrost wydłużenia stali, w tym przypadku głównie prętów. Dzięki temu możemy wyróżnić następujące gatunki:

  • B500SP inaczej stal żelbetowana o najwyższej klasie wytrzymałości;
  • BST500S, stal ta idealnie sprawdza się do zbrojenia konstrukcji, które pracują pod stałym, zmienianym lub dynamicznym obciążeniem statycznym;
  • S235JR inaczej walcówka okrągła gładka;

Beton, wydaje się być jednym z najtrwalszych surowców, jednak i on potrzebuje wzmocnienia, które stanowi właśnie stal zbrojeniowa, a w szczególności pręty zbrojeniowe. Konstrukcje takie, najczęściej nazywane są żelbetonami.


Więcej na temat poruszanych zagadnień:

  • Cynkopol – strona internetowa zakładu z Bydgoszczy wykonującego niklowanie i srebrzenie
  • 4metal.pl – portal internetowy poświęcony branży metalowej i przemysłowi
  • Paksteel – witryna internetowa firmy sprzedającej wyroby hutnicze w Mazowieckiem

Podsumowanie

Stal towarzyszy nam praktycznie na każdym kroku. Jest ona materiałem budulcowym większości otaczających nad przedmiotów. Dlatego właśnie tak ważny jest przemysł hutniczy,nie tylko dla naszego sprawnego życia codziennego, ale także w innych gałęziach przemysłu jak chociażby spożywczy. W końcu to z wyrobów hutniczych powstaje 3/4 maszyn.